|
Huế Mậu Thân (Kết) Nguyễn Văn Lục Cuộc thảm sát tết Mậu Thân Huế và những phi lý của cuộc chiến ấyĐã đành, sự tàn bạo của chiến tranh ở Huế, ở đâu cũng không bút nào tả hết. Chẳng hạn bom Napalm trải xuống đốt cháy nhà cửa, cây cỏ vườn tược và thân người như những ngọn đuốc sống di động. Không ai lấy làm lạ vì bom thì phải như thế, phải đốt. Đó là cái thuận lý của chiến tranh. Nếu phóng viên cứ viết thứ bạo lực ấy mỗi ngày. Dĩ nhiên sẽ Không ai đọc. Nhưng cũng chính trái bom ấy thả nhầm xuống một cái làng ở Trảng Bàng, Tây Ninh vào ngày 6/8/1972 và làm bị thương nặng em bé gái 9 tuổi có tên là Phan Thị Kim Phúc. Câu chuyện không còn đơn giản nữa. Em bị đốt cháy sau lưng và phỏng nặng khi chạy trốn khỏi làng. Trần truồng như nhộng. Giả dụ nếu em cũng bị phỏng nặng, mình mẩy quấn đầy băng, nằm trên giường bệnh viện Chợ Rẫy chẳng hạn. Bức hình chụp Kim Phúc sẽ chẳng ai thèm ngó tới.
Bức hình đó là sự tàn bạo nhất của chiến tranh trong thế kỷ thứ 20. Nhưng là một thứ chiến tranh trên truyền hình, trong phòng ngủ. Và cũng là hình ảnh phi lý của cuộc chiến ấy? Tại sao nó tàn bạo nhất thế kỷ và tại sao nó không tàn bạo, nếu bức hình cũng chụp một đứa bé phỏng nặng, cởi truồng, đầu và cả thân mình quấn băng kín mít, nằm trên giường của bệnh viện chợ Rẫy? Có gì khác biệt nếu Kim Phúc nằm ở bệnh viện Chợ Rẫy thay vì trên đường của quận lỵ Trảng Bàng? Cả thế giới ghê rợn nhìn cuộc chiến đó với một cái nhìn ghê tởm. Một thứ con mắt của lịch sử Eyes of History như người ta thường nói. Người ta có thể quên tất cả những biến cố lịch sử viết về cuộc chiến tranh ấy. Nhưng bức hình thì không. Chỉ một bức hình đó thôi đủ có giá trị tố cáo để miền Nam mất tính chính nghĩa? Mặc dầu bức hình chỉ là góc cạnh nhỏ nhoi của cuộc chiến. Nó kỳ cục ở chỗ ấy.
Nay thì em bé gái bất hạnh đó có tên là Nhanny Heil đang sống ở ở bang Ohio bên Mỹ còn phóng viên điện ảnh Chick Harrity thì với 48 năm nghề nghiệp, chụp ảnh dưới 9 đời Tổng Thống Mỹ. Đây vẫn là bức ảnh đắt giá nhất làm nên sự nghiệp của ông.
Tôi thật sự không hiểu được. Và đây mới là chuyện không hiểu được. Ngày 31/12, năm 1968, vào lúc sau nửa đêm, Việt Cộng đã chiếm đài phát thanh với 15 người do Tèo chỉ huy. Trước đó, Việt Cộng đã mua một villa cách đài phát thanh chừng 200 mét để tích trữ võ khí, đạn dược. Không đầy 10 phút sau, họ đã chiếm đài phát thanh mà phần lớn nhân viên trong đài đang còn ngủ. Họ định phát thanh chương trình đã thu băng sẵn. Chỉ có điều họ đã không biết rằng, khi có báo động, đài phát tuyến cách đó 20 kilômét đã tự động ngưng và phát đi những bản nhạc cổ điển Tây Phương. Về sau này, cứ mỗi lần đài phát thanh ngưng chương trình thường lệ và phát nhạc cổ điển Tây Phương. Người ta biết ngay có biến cố xảy ra. Đó là nhưng biến cố mở đầu cho cuộc tổng tấn công tết Mậu thân ở Sàigòn.
Thật ra đó chỉ là bạo lực trả lời bằng bạo lực. Trong cái tình huống như thế, ông làm cái việc phải làm. Nhưng hình thứ chiến tranh đó nay đã được đưa vào phòng ngủ hay phòng khách của mỗi gia đình Mỹ. Họ nhìn nơi đó chỉ thấy một thứ bạo lực duy nhất tàn bạo và không có thứ bạo lực nào có thể so bì. Tất cả mọi thứ bạo lực khác bất kể chỉ là thứ bạo lực êm dịu?. Đã hẳn rằng thứ chiến tranh trên từng góc phố, mùi thuốc súng, mùi khét lẹt của những căn nhà đang bốc cháy cũng như mùi thịt người nướng cháy trên đường phố Sàigòn, hay khu Thành Nội Huế với những người lính Thủy Quân Lục Chiến Mỹ trong những ngày sôi sục đó với tất cả cái cường độ (intensité) của cuộc chiến ấy chẳng có gì giống với cuộc chiến trên màn ảnh truyền hình Mỹ vào một buổi sáng của hai vợ chồng Mỹ vừa thức dạy trong giấc ngủ nướng ngày thứ bảy cuối tuần và rất có thể họ vừa mói làm tình xong theo thông lệ. Cái bi kịch của cuộc chiến tranh này nằm ở chỗ đó. Chỗ giáp mặt chiến tranh và chỗ nhìn cuộc chiến tranh trên màn ảnh vô tuyến truyền hình. Giết xong tên Việt Cộng, thanh toán một món nợ trả cho đồng đội. Tưởng rằng xong. Không ai nói một lời. Nhưng mọi chuyện mới bắt đầu. Cuộc chiến thực sự được chuyển tải thành cuộc chiến trên màn ảnh và Tướng Loan trở thành con sói già cô đơn. Cái hình của phóng viên điện ảnh Eddie Adamss cùng với nhiếp ảnh viên Võ Sưu, ngay chiều hôm đó, đài NBC cho chiếu khúc phim đó lên làm cả thế giới bàng hoàng. Họ lên án Việt Nam. Đó là một biểu tượng chống chiến tranh Việt nam đắt giá nhất (anti-war icon). Tất cả tính chất bội phản và tàn bạo trong ý đồ tấn công Miền Nam trong những ngày tết tự nhiên chảy ra biến thành những thứ bạo lực êm dịu, thứ bình thường của cuộc chiến tranh. 500 hay 3000, cho dù đến 5000 người bị thảm sát trong tết Mậu Thân ỡ Huế cũng chỉ là thứ bạo lực êm dịu, thứ chuyện nhỏ, chẳng được thế giới chú ý tới nữa. Và cũng chẳng cần ai biết rằng, đằng sau bức hình đó chỉ là những nửa sự thật (Half truths). Còn những nửa sự thật kia nằm ở đâu? Điều mà phóng viên điện ảnh muốn chụp cũng không thể chụp được. Đó là trước đó, viên sĩ quan Nguyễn Văn Lem đã ra lệnh hạ sát cả một gia đình một sĩ quan pháo binh VNCH cả người lớn trẻ con không miễn trừ. Ai tàn bạo hơn ai? Nhưng thế giới thì nghĩ rằng Nguyễn Ngọc Loan là kẻ sát nhân không có trái tim. Tướng Loan trong bộ đồ trận, áo giáp có trọng trách nặng nề bảo vệ thủ đô miền Nam. Ông trở thành biểu tượng của miền Nam đối đầu với kẻ địch trên đường phố Sàigòn/Chợ Lớn. Hình ảnh thật là đẹp. Nó chứng tỏ rằng còn có những sĩ quan quân đội Việt Nam Cộng Hoà xứng đáng với danh nghĩa ấy. Trong khi TT Nguyễn Văn Thiệu còn ở Mỹ Tho, về quê vợ ăn tết không có mặt ở Sàigòn? Chi tiết này ít ai để ý tới. Kể như không ai nói tới. Nay tôi nói. Tôi vẫn chưa tìm ra lời giải thích hợp lý tại sao ông không chịu lấy trực thăng bay ngay về Sàigòn? Vì sợ Sàigòn mất an ninh đang bị tấn công? Cũng vào 3 giờ rưỡi sáng hôm ấy, ngày 31 tháng giêng, 19 Việt Cộng nhảy xuống từ một taxi và một xe tải tấn công tòa Đại sứ Mỹ. 5 lính Mỹ chết liền tại chỗ. 4 cảnh sát viên VN gác bên ngoài tòa Đại sứ bỏ trốn. 19 đặc công Cộng sản chiếm tầng trệt, trong đó có một tên tài xế làm việc lâu năm cho tòa Đại sứ có biệt danh Satchmo, một Cộng sản nằm vùng. Hắn đã bị bắn chết cùng với đồng đội của hắn. Ở tầng hai đại tá George Jacobson dùng súng lục bắn tên Việt Cộng cuối cùng định leo lên lầu. 6 tiếng rưỡi sau, đại tướng Westmoreland trong bộ đồ trận, áo giáp tuyên bố tòa đại sứ Mỹ đã được giải tỏa. Viên đại tướng người Mỹ đã có mặt, đã lên tiếng sau 6 giờ rưỡi, sau khi VC tấn công trong dịp tết Mâu Thân. Sự lên tiếng và có mặt đó cần thiết lắm và có ý nghĩa lắm. Tổng thống Thiệu vẫn còn nằm chờ ở Mỹ Tho. Có lên tiếng không? Cho mãi đến chiều ngày hôm sau, TT Thiệu mới trở về. Trong một tình thế dầu sôi lửa bỏng như thế, ông ở đâu, ông tuyên bố gì? Lúc đó mọi chuyện lãnh đạo, sự an nguy Sài gòn nằm trong tay tướng Kỳ và tướng Loan. Có lẽ đây là điều đáng trách nhất của TT Thiệu mà chưa ai nói tới.
Câu nói đó có quá muộn chăng? Mặc dầu chúng ta không có thể làm thay đổi được quá khứ, nhưng ít ra là như vậy? Và tôi giả dụ rằng thay vì tướng Loan, bấy giờ là Tướng Trần VănTrà cầm súng lục xử tử một trung úy TQLC thì sao? Câu chuyện sẽ ra sao? Đã hẳn là khác? Thế giới có thi nhau nguyền rủa Chính quyền Cộng Sản không?
Thật là kỳ cục cái chiến tranh này. Cái nào cũng là bạo lực, nhưng có thứ bạo lực được chấp nhận và có thứ bị bỏ quên, bạo lực êm dịu? Đó cũng là đầu đề bài viết của James O.Clifford, Sr: Forgotten massacre at Hue. Tại sao hình tướng Loan xử tử một sĩ quan Cộng Sản thì cả thế giới lên án, còn hình đứa bé gái ngồi xổm dơ tay lên trời như phân bua, như oán trách thì không ai để ý tới? Và không lạ gì vào năm 1974, khi một cuốn film chiếu lại những trận đánh trong dịp tết Mậu thân cho khoảng hơn 200 sĩ quan ở Fort Benning, Georgia, hầu hết đám sĩ quan này chưa hề nghe biết từng chi tiết về sự tàn bạo thảm khốc do Cộng Sản gây ra vào dịp này? Cựu phóng viên UPI Uwe Siemon-Netto cho rằng những biến cố xảy ra trong việc thảm sát tết Mậu thân ở Huế đã không được trình bày đầy đủ và rằng quần chúng đã không được biết rõ sự thật về cuộc thảm sát ấy. Hoàng Long Hải cũng viết: “Đó chỉ là những dữ kiện chính yếu, những thống kê quan trọng, chẳng vui gì khi nói về Huế, điều được viết xuống bằng thứ ngôn ngữ bình thường của báo chí, rõ ràng chẳng gây được ấn tượng gì cho tinh thần và lương tâm của nhân loại. Chẳng có tiếng thét đầy uất hận nào. Và các tòa đại sứ của Cộng Sản Bắc Việt Nam trên thế giới đều im hơi lặng tiếng”. Chiến tranh có những điều kỳ cục không hiểu được.
Ngày nay, chẳng còn ai muốn nhắc tới Tết Mâu Thân ở Huế? Đó cũng là điều tôi không hiểu được? Cùng lắm, người ta còn đọc được Thảm sát Mâu Thân ở Huế, xuất bản năm 1998, nhân dịp kỷ niệm 30 năm Huế. Do ông Nguyễn Văn Đãi viết. Ông Đãi cùng với ông Bảo Lộc bị bắt đưa ra Bắc. Chỉ riêng ông phó Trần Đình Thương bị giết tại Huế. Xin nhắc với độc giả rằng, sau tết Mâu Thân, ông Bảo Lộc, phó tỉnh trưởng Thừa Thiên đã bị Việt Cộng bắt đi, còn sống sót sau 13 năm tù đầy ở ngoài Bắc. Ông mới qua đời ngày 29/05/06 tại San Diego. Ông phó tỉnh Nguyễn Văn Đãi thi đã chết trước đó vài năm. Những người còn nhớ đến Huế dần dần gọi nhau mà đi. Chẳng còn ai muốn nhắc lại nữa. Một lần nữa, đó là cái phí lý không hiểu được của cuộc chiến vừa qua của Việt Nam. Trích DCVOnline |